In mijn vorige blog stond de neiging centraal om brede groepen als “fout” te bestempelen en hun verborgen kwade intenties toe te schrijven. Macht en zelfverrijking mogen we onderkennen en begrenzen, maar wanneer we mensen vooral door zo’n groepsbeeld bekijken, ligt een snelle veroordeling op de loer.

Als cursusstudenten worden we daarom uitgenodigd om te onderzoeken hoe wij ons tot zulke groepen en tot de mensen daarin verhouden. Ten diepste verschilt dat niet van de vraag hoe we ons tot ieder ander mens verhouden. Een Cursus in Wonderen (ECIW) brengt ons daarbij steeds terug bij onszelf: “Kijken wij vanuit angst of vanuit liefde?” Jezus spreekt in dit verband over de speciale haatrelatie en de speciale liefdesrelatie.

We kunnen denken dat een speciale liefdesrelatie te verkiezen is en daarom moet worden nagestreefd. In de genoemde blog van gisteren beschreef ik een astroloog die onderscheid maakt tussen mensen die volgens hem werkelijk het goede willen — hij noemt Trump, Poetin en Xi Jinping — en mensen die mogelijk van goede wil zijn, maar de zaken naar zijn oordeel fundamenteel verkeerd zien. Wanneer hij spreekt over vertegenwoordigers van de EU en onze premier, klinkt er duidelijke afkeer in zijn stem, al merkt hij erbij op dat hun intenties niet noodzakelijk kwaadaardig hoeven te zijn.

Het is aan ons om op te merken of we in dat geschetste drama meegaan en boosheid, argwaan, verontwaardiging of zelfs haat gaan koesteren jegens degenen die als “de slechteriken” worden aangewezen. In dit voorbeeld gelden de aanhangers van een multipolaire wereldorde als de goeden en de globalisten als de slechteriken. Vervolgens gebeurt er iets wezenlijks: individuele mensen worden niet meer op hun eigen woorden en daden beoordeeld, maar op het oordeel dat al over de groep is geveld.

Concreet betekent dit dat de genoemde leiders van grootmachten, als vertegenwoordigers van het multipolaire wereldbeeld, vrijwel bij voorbaat positief worden beoordeeld. Ook wanneer zij streven naar macht en afgescheidenheid of geweld niet schuwen, wordt dit uitgelegd als onderdeel van een groter plan en blijven zij tot “de goeden” behoren. Omgekeerd kan een Nederlandse premier zich fatsoenlijk presenteren en toch met dedain worden besproken, omdat hij tot het vermeende verkeerde kamp van de globalisten wordt gerekend.

Is dit de weg van Jezus zoals Hij die beschrijft in ECIW en in Een Cursus van Liefde (ECvL)? Ik meen van niet. Reeds in de Bijbel zegt Jezus dat je een boom aan zijn vruchten herkent. Oordelen, het koesteren van grieven, angst, oorlog en geweld zijn niet de vruchten van de boom der Liefde. Een oproep tot speciale haat- of liefdesrelaties is dat evenmin.

Wat dan wel? Ook hier geldt wat in elke relatie geldt: we worden uitgenodigd om te vergeven en voorbij de uiterlijke vorm te kijken. Betekent dit dat we naïef moeten zijn of alles wat anderen doen maar moeten goedkeuren? Nee. Liefde omvat iedereen, ook onszelf, en vraagt juist dat we zoeken naar manieren om haar zo eerlijk en zorgvuldig mogelijk vorm te geven in de werkelijkheid die wij kennen.

Dat betekent echter niet dat we broeders en zusters moeten volgen of aanmoedigen wanneer zij anderen veroordelen of wanneer hun woorden ruimte geven aan oorlog, geweld en rechteloosheid.

Het is aan ons om te onderzoeken of we de werkelijkheid van zonde en schuld aannemen en daarmee veroordeling, aanval, straf of zelfs het doden van een ander proberen te rechtvaardigen. Dat staat haaks op vergeving en op het streven naar een heilige relatie. De neiging tot macht, angst en uitsluiting die we bij bepaalde groeperingen of mensen menen te herkennen, kan ook in onszelf werkzaam zijn. Juist dat besef nodigt uit tot waakzaamheid zonder minachting.

Als ik de astrologen uit de blog van gisteren veroordeel of met minachting behandel, heb ook ik vergevingswerk te doen. De “heilige strijd” die we te voeren hebben, bestaat erin de egokrachten in onszelf op te merken en ze naar de liefde te brengen. Dat vraagt om helderheid over schadelijke ideeën en daden, zonder de mens erachter af te schrijven. Een ander schuldig verklaren en doden kan nooit helend zijn.

Graag sluit ik af door Jezus het woord te geven (Matteüs 5:43-48):

“U hebt gehoord dat gezegd is: U moet uw naaste liefhebben en uw vijand haten. Maar Ik zeg u: Heb uw vijanden lief en bid voor wie u vervolgen, alleen dan bent u werkelijk kinderen van uw Vader in de hemel.”

Daarnaast brengt Jezus dit in de praktijk aan het kruis, waar Hij bidt voor de soldaten die Hem kruisigen (Lucas 23:34):

“Vader, vergeef het hun, want zij weten niet wat zij doen.”